{"id":69,"date":"2023-02-05T13:03:46","date_gmt":"2023-02-05T12:03:46","guid":{"rendered":"https:\/\/magistermelisa.pl\/?p=69"},"modified":"2023-02-12T17:34:04","modified_gmt":"2023-02-12T16:34:04","slug":"cukrzyca-typu-2-z-czym-to-sie-je","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/magistermelisa.pl\/?p=69","title":{"rendered":"Cukrzyca typu 2 – z czym to si\u0119 je?"},"content":{"rendered":"\n
\n
\"Talerz<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Sk\u0105d bra\u0142am informacje do tego wpisu?<\/h2>\n\n\n\n

Zacznijmy od podstaw – je\u017celi nie zaznacz\u0119 inaczej, opiera\u0142am si\u0119 na „Zaleceniach klinicznych dotycz\u0105cych post\u0119powania u chorych na cukrzyc\u0119 2022- Stanowisku Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego”. Jest to dokument, na kt\u00f3rym bazuj\u0105 w swoim post\u0119powaniu diabetolodzy i lekarze pierwszego kontaktu prowadz\u0105cy osoby chore na cukrzyc\u0119. <\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi w tym materiale odsy\u0142am Was do skonsultowania si\u0119 z dietetykiem, mam na my\u015bli dietetyka klinicznego. Nie ufam osobom po kursach oraz przedstawicielom firm produkuj\u0105cych magiczne koktaile i suplementy – nieumiej\u0119tnie prowadzona dieta zaszkodzi zdrowej osobie, a tym bardziej takiej, u kt\u00f3rej ju\u017c wyst\u0119puj\u0105 zaburzenia metaboliczne<\/p>\n\n\n\n

Co to jest cukrzyca typu 2<\/h2>\n\n\n\n

W bardzo du\u017cym uproszczeniu – to choroba polegaj\u0105ca na tym, \u017ce kom\u00f3rki beta w naszej trzustce powoli przestaj\u0105 produkowa\u0107 hormon- insulin\u0119. \u017beby pogorszy\u0107 sytuacj\u0119, nasze tkanki staj\u0105 si\u0119 na niego coraz bardziej odporne. <\/p>\n\n\n\n

Tyle na ten temat m\u00f3wi\u0105 zalecenia kliniczne, a jakie to ma praktyczne znaczenie?<\/p>\n\n\n\n

Insulina odpowiada za transport glukozy z krwi do tkanek, co w konsekwencji obni\u017ca poziom tego cukru we krwi. Je\u017celi trzustka produkuje mniej insuliny, a tkanki s\u0142abiej na ni\u0105 reaguj\u0105, wtedy poziom glukozy we krwi jest zbyt wysoki. <\/p>\n\n\n\n

To nie jest tylko problem kosmetyczny – zbyt wysoki poziom glukozy we krwi uszkadza wszystkie narz\u0105dy, \u0142\u0105cznie z m\u00f3zgiem i naczyniami krwiono\u015bnymi, a tak\u017ce nerwy. Pod tymi og\u00f3lnikowymi stwierdzeniami kryj\u0105 si\u0119, niestety, tysi\u0105ce os\u00f3b, kt\u00f3re ka\u017cdego dnia zmagaj\u0105 si\u0119 m.in. ze stop\u0105 cukrzycow\u0105 czy maj\u0105 amputowane ko\u0144czyny. Warto wiedzie\u0107, \u017ce na rozw\u00f3j cukrzycy typu drugiego, PACJENT MA OGROMNY WP\u0141YW<\/strong>. Z tego powodu wa\u017cne jest, \u017ceby pomimo tego, \u017ce wysoki poziom cukru nie boli, skutecznie z tym stanem walczy\u0107. <\/p>\n\n\n\n

Od czego zacz\u0105\u0107? <\/h2>\n\n\n\n

Po rozpoznaniu cukrzycy, lekarz prowadz\u0105cy zleci leki, kt\u00f3re pacjent b\u0119dzie musia\u0142 regularnie przyjmowa\u0107. Jednak podstaw\u0105 w tej chorobie jest odpowiednia dieta i ruch. Wielu pacjent\u00f3w chce r\u00f3wnie\u017c przyjmowa\u0107 suplementy diety. W wielu przypadkach- niepotrzebnie. Zgodnie z zaleceniami klinicznymi, suplementacja witamin i minera\u0142\u00f3w u os\u00f3b, u kt\u00f3rych nie stwierdzono ich niedobor\u00f3w, jest przeciwwskazana<\/strong>! Wyj\u0105tkami tutaj s\u0105: witamina D, kt\u00f3ra powinna by\u0107 suplementowana zgodnie z wytycznymi dla danej populacji oraz osoby przyjmuj\u0105ce metformin\u0119 ze stwierdzonym niedoborem witaminy B12, kobiety w ci\u0105\u017cy i karmi\u0105ce piersi\u0105 powinny suplementowa\u0107 kwas foliowy. Suplementacja mo\u017ce (nie musi) okaza\u0107 si\u0119 niezb\u0119dna w kilku grupach chorych- u os\u00f3b starszych (odsy\u0142am do mojego wpisu<\/a> o staro\u015bci), a tak\u017ce wegetarian, wegan (wbrew pozorom, wiele os\u00f3b z tych grup nie potrafi odpowiednio skomponowa\u0107 swoich posi\u0142k\u00f3w) oraz os\u00f3b na dietach o bardzo niskiej kaloryczno\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

W kwestii diety – nie ma jedynej s\u0142usznej diety w cukrzycy, w\u015br\u00f3d zalecanych sposob\u00f3w \u017cywienia jest dieta \u015br\u00f3dziemnomorska, DASH, fleksitaria\u0144ska i diety ro\u015blinne. Celem, kt\u00f3ry chcemy osi\u0105gn\u0105\u0107 jest nie tylko prawid\u0142owy lub najbardziej zbli\u017cony do prawid\u0142owego poziom glukozy, ale tak\u017ce prawid\u0142owe ci\u015bnienie krwi i odpowiednie st\u0119\u017cenie lipid\u00f3w oraz lipoprotein. To, na co nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, to odpowiednia kaloryczno\u015b\u0107 posi\u0142k\u00f3w- cukrzyca typu drugiego bardzo cz\u0119sto wi\u0105\u017ce si\u0119 z nadwag\u0105 lub oty\u0142o\u015bci\u0105, w\u015br\u00f3d zalece\u0144 lekarskich najcz\u0119\u015bciej znajduje si\u0119 wi\u0119c redukcja masy cia\u0142a. Tutaj przyda si\u0119 konsultacja z dietetykiem klinicznym, kt\u00f3ry dopasuje diet\u0119 do preferencji i mo\u017cliwo\u015bci pacjenta, a tak\u017ce jego aktywno\u015bci fizycznej. Dietetyk kliniczny mo\u017ce tak\u017ce kontrolowa\u0107 post\u0119py pacjenta i modyfikowa\u0107 diet\u0119, gdy nie przynosi ona odpowiednich efekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jak zmieni\u0107 diet\u0119 w cukrzycy?<\/h2>\n\n\n\n

Przede wszystkim- kontrolowa\u0107 wielko\u015b\u0107 porcji i ilo\u015b\u0107 spo\u017cywanych w\u0119glowodan\u00f3w, ale pami\u0119tajmy, \u017ce diety o znacznie obni\u017conej ilo\u015bci w\u0119glowodan\u00f3w s\u0105 przeciwwskazane. Nale\u017cy unika\u0107 \u017cywno\u015bci mocno przetworzonej, zawieraj\u0105cej wolne cukry i cukry dodane. Zwi\u0119kszamy ilo\u015b\u0107 warzyw nieskrobiowych w diecie (broku\u0142y, papryka, jarmu\u017c, sa\u0142aty….), kt\u00f3re powinny stanowi\u0107 obj\u0119to\u015bciowo po\u0142ow\u0119 ca\u0142ej jedzonej porcji. Kolejn\u0105 zasad\u0105 jest regularne spo\u017cywanie posi\u0142k\u00f3w, szczeg\u00f3lnie \u015bniada\u0144 – po nocy wyst\u0119puje wyrzut hormon\u00f3w podnosz\u0105cy poziom cukru we krwi, regularnie spo\u017cywane \u015bniadania pobudzaj\u0105 wydzielenie insuliny i zapobiegaj\u0105 temu efektowi. <\/p>\n\n\n\n

Zalecenia dotycz\u0105ce sk\u0142adu diety:<\/h2>\n\n\n\n

W\u0119glowodany – wbrew pozorom nie eliminujemy ich z diety, tylko unikamy cukr\u00f3w prostych i dodanych, kt\u00f3rych du\u017co znajduje si\u0119 w jedzeniu mocno przetworzonym i s\u0142odyczach, a tak\u017ce w m\u0105kach oczyszczanych. U os\u00f3b bardzo aktywnych fizycznie mog\u0105 one stanowi\u0107 nawet 65% diety, ale u os\u00f3b ma\u0142o aktywnych fizycznie, kt\u00f3re nie mog\u0105 tego faktu zmieni\u0107, mo\u017ce by\u0107 czasowo zalecana dieta, gdzie b\u0119d\u0105 one \u017ar\u00f3d\u0142em tylko 25% kalorii. Jak wida\u0107 z tego przyk\u0142adu, nie ma jedynej s\u0142usznej odpowiedzi na pytanie, ile cukr\u00f3w mo\u017ce spo\u017cywa\u0107 diabetyk, musi to by\u0107 dostosowane do pacjenta. Wa\u017cne jest natomiast uwa\u017cne wybieranie ich \u017ar\u00f3de\u0142 – niech to b\u0119dzie pieczywo pe\u0142noziarniste i inne produkty zbo\u017cowe pochodz\u0105ce z m\u0105k z pe\u0142nego przemia\u0142u. Kilka lat temu g\u0142o\u015bno by\u0142o o cudownym dzia\u0142aniu fruktozy u diabetyk\u00f3w, nawet zalecano jej stosowanie zamiast cukru – czas brutalnie si\u0119 obszed\u0142 z tymi doniesieniami – dzienne spo\u017cycie fruktozy nie powinno by\u0107 wi\u0119ksze ni\u017c 50 gram\u00f3w i nie zaleca si\u0119 stosowania jej jako zamiennika cukru. S\u0142odziki mo\u017cna stosowa\u0107 zgodnie z zaleceniami ich producent\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Co wa\u017cne – dzienna poda\u017c b\u0142onnika powinna wynosi\u0107 25g lub 15g\/ 1000 kcal diety. Je\u015bli pacjent nie jest w stanie tyle zje\u015b\u0107 (w formie produkt\u00f3w pe\u0142noziarnistych i warzyw bogatych w b\u0142onnik), jest to kolejna sytuacja, gdy mo\u017cemy rozwa\u017cy\u0107 suplementacj\u0119 rozpuszczaln\u0105 form\u0105 b\u0142onnika. Tutaj praktyczna uwaga – w diecie bogatej w b\u0142onnik bardzo wa\u017cne jest przyjmowanie odpowiedniej ilo\u015bci p\u0142yn\u00f3w – je\u015bli nie b\u0119dziemy o to dba\u0107, wtedy mamy murowane zaparcia. Optymalnym tutaj wyborem jest woda, a nie soki czy napoje s\u0142odzone, kt\u00f3re powinny by\u0107 maksymalnie ograniczane. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce soki b\u0119d\u0105 znacznie bardziej podnosi\u0107 poziom cukru we krwi ni\u017c owoce, z kt\u00f3rych s\u0105 zrobione. Po prostu w owocu cukry s\u0105 w towarzystwie pektyn, b\u0142onnika i innych sk\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3re powoduj\u0105 spowolnienie ich wch\u0142aniania. <\/p>\n\n\n\n

T\u0142uszcze – ich zawarto\u015b\u0107 w diecie diabetyka powinna by\u0107 taka, jak u zdrowych os\u00f3b i stanowi\u0107 od 25-40% \u017ar\u00f3de\u0142 kalorii. Podobnie, jak u zdrowych os\u00f3b zaleca si\u0119 ograniczenie t\u0142uszczy nasyconych do maksymalnie 10%. Podobnie jak w przypadku w\u0119glowodan\u00f3w, wa\u017cna jest jako\u015b\u0107 spo\u017cywanych t\u0142uszczy, w mniejszym stopniu ich ilo\u015b\u0107. Unikamy izomer\u00f3w trans t\u0142uszczy, obecnych w du\u017cych ilo\u015bciach w \u017cywno\u015bci wysokoprzetworzonej (uwaga na wyroby cukiernicze i kupne ciastka przek\u0142adane mas\u0105 i\/lub kremami!). Zalecanymi t\u0142uszczami s\u0105 wysokojako\u015bciowe t\u0142uszcze ro\u015blinne, przy czym olej palmowy i kokosowy s\u0105 w grupie sk\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3rych nale\u017cy unika\u0107. Tutaj te\u017c uwaga praktyczna- u os\u00f3b z podniesionym poziomem cholesterolu frakcji LDL, proponuje si\u0119 zamian\u0119 wi\u0119kszo\u015bci porcji t\u0142uszczy nasyconych na w\u0119glowodany o niskim indeksie glikemicznym i\/lub t\u0142uszcze jednonienasycone (obecne w awokado, oliwkach, pistacjach, orzechach ziemnych i laskowych, oleju rzepakowym). Dzienna ilo\u015b\u0107 cholesterolu w diecie nie powinna przekracza\u0107 300 mg, a u os\u00f3b, kt\u00f3re maj\u0105 nieprawid\u0142owy sk\u0142ad lipid\u00f3w we krwi – 200 mg. <\/p>\n\n\n\n

Bia\u0142ka- ich ilo\u015b\u0107 w diecie te\u017c musi by\u0107 dostosowana do pacjenta. Bia\u0142ko trzeba ograniczy\u0107 u os\u00f3b, kt\u00f3re choruj\u0105 na przewlek\u0142\u0105 chorob\u0119 nerek do ilo\u015bci wynosz\u0105cej dziennie ok. 0,8- 1 g\/ kilogram masy cia\u0142a. U os\u00f3b ze zdrowymi nerkami i prawid\u0142ow\u0105 wag\u0105 ilo\u015b\u0107 ta powinna wynosi\u0107 1-1,5g\/ kg masy cia\u0142a (czyli ok. 15-20%). Osoby z nadwag\u0105, kt\u00f3re stosuj\u0105 diet\u0119 o obni\u017conej kaloryczno\u015bci, mog\u0105 stosowa\u0107 diet\u0119 zawieraj\u0105c\u0105 20-30% bia\u0142ka- zapewnia im to wi\u0119ksz\u0105 syto\u015b\u0107 i u\u0142atwia osi\u0105gni\u0119cie oraz utrzymanie po\u017c\u0105danej wagi. <\/p>\n\n\n\n

Powy\u017cszy wyw\u00f3d wydaje si\u0119 skomplikowany dla przeci\u0119tnej osoby, jednak s\u0105 dost\u0119pne narz\u0119dzia u\u0142atwiaj\u0105ce prawid\u0142owe komponowanie posi\u0142k\u00f3w. Na zdj\u0119ciu u g\u00f3ry jest m\u00f3j talerz dietetyczny, zosta\u0142 on dostarczony z rozpisk\u0105 przyk\u0142adowych produkt\u00f3w nale\u017c\u0105cych do wszystkich grup. Pozwala on na kontrol\u0119 ilo\u015bci poszczeg\u00f3lnych sk\u0142adnik\u00f3w. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c dost\u0119pne tablice, w kt\u00f3rych jest umieszczony indeks glikemiczny oraz\/lub \u0142adunek glikemiczny- to wska\u017aniki obrazuj\u0105ce wp\u0142yw pokarmu na poziom cukru i uwalnianie insuliny. Indeks glikemiczny obrazuje szybko\u015b\u0107 uwalniania glukozy po spo\u017cyciu danego produktu, a \u0142adunek glikemiczny pokazuje ilo\u015b\u0107 i jako\u015b\u0107 cukr\u00f3w zawartych w pokarmie. Warto tutaj doda\u0107, \u017ce \u017cycie z cukrzyc\u0105 to wieczny eksperyment – okazuje si\u0119, \u017ce wzrost poziomu cukru po tym samym pokarmie nie b\u0119dzie taki sam u wszystkich os\u00f3b. Bardzo du\u017co zale\u017cy od sposobu komponowania posi\u0142k\u00f3w, a nawet kolejno\u015bci spo\u017cywania poszczeg\u00f3lnych produkt\u00f3w- spo\u017cywanie warzyw i produkt\u00f3w bia\u0142kowych przed skrobiowymi mo\u017ce znacz\u0105co ograniczy\u0107 wzrost poziomu glukozy we krwi po posi\u0142ku. Dlatego tak wa\u017cne jest, \u017ceby chory nie tylko opiera\u0142 si\u0119 na radach dietetyka, czy lekarza, ale tak\u017ce sam obserwowa\u0142 reakcj\u0119 swojego organizmu na r\u00f3\u017cne pokarmy. Najwi\u0119ksz\u0105 broni\u0105 w walce z cukrzyc\u0105 jest edukacja \u017cywieniowa i samo\u015bwiadomo\u015b\u0107 pacjenta.<\/p>\n\n\n\n

Alkohol<\/h2>\n\n\n\n

Og\u00f3lnie przyjmuje si\u0119, \u017ce osoby z cukrzyc\u0105 nie powinny spo\u017cywa\u0107 alkoholu – na pewno jest to wa\u017cne u os\u00f3b, kt\u00f3re chorowa\u0142y na zapalenie trzustki, maj\u0105 neuropati\u0119 lub nieprawid\u0142owy sk\u0142ad trigliceryd\u00f3w we krwi. <\/p>\n\n\n\n

Niebezpiecze\u0144stwo spo\u017cywania alkoholu w cukrzycy polega na tym, \u017ce hamuje on uwalnianie glukozy z w\u0105troby, przez co, spo\u017cywany szczeg\u00f3lnie bez przek\u0105ski, mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 zbyt niskie st\u0119\u017cenie glukozy we krwi. Jest to najbardziej prawdopodobne u os\u00f3b, kt\u00f3re przyjmuj\u0105 insulin\u0119. Najwi\u0119ksze niebezpiecze\u0144stwo wyst\u0119puje wtedy, gdy ilo\u015b\u0107 spo\u017cytego alkoholu powoduje, \u017ce chory nie jest w stanie zareagowa\u0107 na pojawiaj\u0105ce si\u0119 objawy hipoglikemii, co mo\u017ce nawet doprowadzi\u0107 do stanu zagra\u017caj\u0105cego \u017cyciu. Dlatego, je\u015bli ju\u017c chory pije alkohol, musi kontrolowa\u0107 ten proces, tak aby by\u0107 w stanie reagowa\u0107 na to, co si\u0119 z nim dzieje. Oficjalnie, dopuszcza si\u0119, aby osoby chore na cukrzyc\u0119 spo\u017cywa\u0142y do 20g czystego alkoholu dziennie w przypadku kobiet oraz 30g dziennie- m\u0119\u017cczy\u017ani. 10g czystego alkoholu znajduje si\u0119 odpowiednio w: 200g piwa 5% lub 100g wina 10% lub 25g w\u00f3dki 40%.<\/p>\n\n\n\n

Na dzisiaj b\u0119dzie tyle, mam nadziej\u0119, \u017ce troch\u0119 rozja\u015bni\u0142am Wam to zagadnienie. Je\u015bli podobaj\u0105 Wam si\u0119 zamieszczane przeze mnie tre\u015bci, b\u0119d\u0119 wdzi\u0119czna za kupienie mi kawy<\/a><\/p>\n\n\n\n

\u017bycz\u0119 Wam przede wszystkim zdrowia i samych wspania\u0142o\u015bci \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

\"Postaw<\/a>\"\"\/<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sk\u0105d bra\u0142am informacje do tego wpisu? Zacznijmy od podstaw – je\u017celi nie zaznacz\u0119 inaczej, opiera\u0142am si\u0119 na „Zaleceniach klinicznych dotycz\u0105cych post\u0119powania u chorych na cukrzyc\u0119 2022- Stanowisku Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego”. Jest to dokument, na kt\u00f3rym bazuj\u0105 w swoim post\u0119powaniu diabetolodzy i lekarze pierwszego kontaktu prowadz\u0105cy osoby chore na cukrzyc\u0119. Je\u017celi w tym materiale odsy\u0142am Was […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[31,26,32,27,33,28,30,29],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69"}],"collection":[{"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=69"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":84,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/69\/revisions\/84"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=69"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=69"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/magistermelisa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=69"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}